Narodowe czytanie „Dziadów”

5 września w zabytkowej powozowni pałacowej w Racocie odbyła się kolejna odsłona Narodowego Czytania. Tegoroczne spotkanie poświęcono „Dziadom” Adama Mickiewicza – jednemu z najważniejszych dzieł polskiego romantyzmu. Literatura, muzyka i widowiskowy pokaz ognia stworzyły wspólnie wydarzenie, które pozwoliło spojrzeć na dramat narodowego wieszcza z kilku różnych perspektyw.

Spotkanie rozpoczęło się o godz. 17.00 wspólną lekturą starannie wybranych fragmentów utworu. Organizatorzy sięgnęli najpierw po rzadko czytaną, a jeszcze rzadziej publicznie prezentowaną część I „Dziadów”. Następnie uczestnicy odczytali fragmenty części II, silnie zakorzenionej w dawnych obrzędach, ludowych wyobrażeniach o świecie oraz przekonaniu o istnieniu więzi łączącej żywych i umarłych. Zwieńczeniem tej części programu była Wielka Improwizacja z części III – jeden z najdonioślejszych monologów w historii polskiej literatury, będący wyrazem buntu, samotności, twórczej pychy i odpowiedzialności za los wspólnoty.

Do wspólnego czytania zgłosiło się wielu uczestników. Wśród lektorów znaleźli się m.in. Artur Opas, starosta kościański, Mirosław Duda, zastępca wójta Gminy Kościan, oraz dr Emilian Prałat, pomysłodawca spotkania. Zróżnicowanie wybranych fragmentów pozwoliło ukazać wielowymiarowość Mickiewiczowskiego dramatu: od tajemniczości niedokończonej części I, przez obrzędowość i moralne przesłanie części II, aż po historiozoficzny i narodowy wymiar części III. Publiczna lektura stała się zarazem okazją do przypomnienia, że „Dziady” nie są wyłącznie tekstem przeznaczonym do szkolnej analizy, lecz dziełem, które szczególnie mocno oddziałuje poprzez żywe słowo, głos i wspólne przeżywanie.

Po zakończeniu czytania na uczestników czekał poczęstunek – kawa i ciasto. Przerwa sprzyjała rozmowom oraz wymianie wrażeń przed kolejną, muzyczną częścią wieczoru.

O godz. 19.30 rozpoczął się koncert zespołu Voci d’Arte, który wystąpił w składzie: Wiktoria Kachniarz – sopran, Katarzyna Pilarska – flet oraz Karol Pilarski – instrumenty klawiszowe. Artyści zaprezentowali dwuczęściowy program inspirowany twórczością Mickiewicza oraz szeroko rozumianą tradycją romantyczną.

Na początku zabrzmiały fragmenty „Dziadów” w aranżacji na trio, stanowiącej trawestację musicalowej interpretacji dzieła skomponowanej przez Karola Pilarskiego. Muzyczne opracowanie pozwoliło wydobyć z dramatu jego teatralność, emocjonalne napięcie i tajemniczy nastrój. Połączenie głosu, fletu i instrumentów klawiszowych stworzyło kameralną, a zarazem sugestywną oprawę, dobrze współgrającą z historycznym wnętrzem racockiej powozowni.

W drugiej części koncertu publiczność usłyszała utwory instrumentalne i wokalne nawiązujące tematyką oraz nastrojem do romantyzmu. W programie znalazły się także kompozycje solowe, wśród nich efektowny, autorski czardasz Pilarskiego. Zestawienie lirycznych melodii, wirtuozowskich fragmentów instrumentalnych i śpiewu ukazało bogactwo emocji charakterystycznych dla romantycznej wrażliwości – od melancholii i zadumy po żywiołowość i dramatyczne napięcie.

Finałem wydarzenia był pokaz tańca z ogniem przygotowany przez Nam-Tara Fireshow z Chorzowa. Mimo bardzo niesprzyjającej, deszczowej i wietrznej pogody widowisko zgromadziło liczną publiczność. Artyści zachwycili precyzją choreografii, sprawnością oraz efektownymi układami z wykorzystaniem płonących pochodni i kostiumów wzbogaconych elementami ognia. Dynamiczny pokaz stanowił widowiskowe dopełnienie wieczoru, a zarazem nawiązywał do obecnych w „Dziadach” motywów żywiołu, obrzędu, tajemnicy i przekraczania granicy między światem realnym a sferą wyobraźni.

Racockie Narodowe Czytanie nie ograniczyło się zatem do tradycyjnej prezentacji tekstu. Dzięki połączeniu literatury, muzyki i sztuki widowiskowej „Dziady” zostały ukazane jako dzieło nadal żywe, inspirujące współczesnych artystów i otwarte na różne sposoby interpretacji. Historyczna przestrzeń powozowni oraz zmienna, niemal teatralna aura dodatkowo podkreśliły wyjątkowy charakter spotkania.

Wydarzenie zorganizowała Fundacja „Bonum adipisci” – Dążyć do dobra przy wsparciu finansowym Gminy Kościan i Powiatu Kościańskiego.

Views: 4